Một nghiên cứu mang tính đột phá cho thấy những khoảnh khắc quan trọng của cuộc sống có thể thực sự lóe lên trước mắt một người ngay trước khi chết, giống như những cảnh trong phim. Các nhà nghiên cứu nhấn mạnh rằng khám phá này hoàn toàn không được lên kế hoạch trước.

Một nhóm các nhà khoa học Canada ban đầu theo dõi hoạt động não của một bệnh nhân động kinh 87 tuổi.

Tuy nhiên, trong quá trình ghi sóng não, bệnh nhân đã lên cơn đau tim và qua đời, vô tình cung cấp cái nhìn thoáng qua hiếm hoi về hoạt động của một bộ não đang chết. Dữ liệu được ghi lại đã ghi lại các mẫu sóng não 30 giây trước và sau khi tim bệnh nhân ngừng đập, cho thấy hoạt động tương tự như hoạt động được thấy trong khi mơ hoặc nhớ lại ký ức.

Nghiên cứu này, được công bố vào ngày 22 tháng 2 trên Frontiers in Aging Neuroscience, cho thấy rằng bộ não con người có thể phát lại những ký ức cuộc sống trong những khoảnh khắc cuối cùng của nó.

Một khám phá tình cờ

Tiến sĩ Ajmal Zemmar, một trong những đồng tác giả của nghiên cứu, giải thích rằng việc ghi lại hoạt động não của bệnh nhân trong những khoảnh khắc cuối cùng của ông hoàn toàn là ngẫu nhiên. Phát biểu với nhà báo Holly Honderich của BBC, Zemmar tuyên bố, "Chúng tôi không lên kế hoạch cho thí nghiệm này hoặc dự đoán việc ghi lại những tín hiệu như vậy".

Khi được hỏi liệu hiện tượng này có nghĩa là cá nhân có thể nhớ lại những khoảnh khắc vui vẻ hoặc đoàn tụ với những người thân yêu trước khi chết hay không, Zemmar đã thận trọng trong câu trả lời của mình. Ông suy đoán rằng não có thể làm nổi bật những ký ức tích cực thay vì những ký ức khó chịu, mặc dù những gì được nhớ lại có thể phụ thuộc vào từng cá nhân.

Hiện là bác sĩ phẫu thuật thần kinh tại Đại học Louisville, Zemmar lưu ý rằng 30 giây trước khi não của bệnh nhân ngừng nhận máu, hoạt động sóng não được ghi lại phản ánh các mô hình được thấy trong các nhiệm vụ nhận thức cường độ cao, chẳng hạn như tập trung sâu, mơ hoặc nhớ lại ký ức.

Khoảnh khắc tử thần

Thật ngạc nhiên, các mẫu sóng não này vẫn tồn tại trong 30 giây sau khi tim bệnh nhân ngừng đập—một thời điểm thường được dùng để tuyên bố tử vong.

Zemmar đề xuất rằng hoạt động này có thể đại diện cho "sự phát lại cuộc sống" cuối cùng mà não trải qua trong những giây trước khi chết. Nghiên cứu này đặt ra những câu hỏi sâu sắc về thời điểm cuộc sống thực sự kết thúc—khi tim ngừng đập hay khi hoạt động của não ngừng lại.

Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu cảnh báo không nên đưa ra kết luận chung chung từ trường hợp duy nhất này. Bệnh động kinh của bệnh nhân, gây sưng và tăng lưu lượng máu đến não, làm phức tạp thêm các phát hiện. Bản thân Zemmar thừa nhận những hạn chế của việc chỉ báo cáo một trường hợp và đã dành nhiều năm để tìm kiếm các trường hợp tương tự để hỗ trợ cho phân tích của mình, mặc dù cho đến nay vẫn chưa thành công.

Những điểm tương đồng đáng kinh ngạc trong các nghiên cứu trên động vật

Một nghiên cứu năm 2013 trên những con chuột khỏe mạnh cung cấp những hiểu biết tiềm năng. Các nhà nghiên cứu Hoa Kỳ phát hiện ra rằng sóng não ở chuột vẫn hoạt động mạnh trong 30 giây sau khi tim chúng ngừng đập, tương tự như trường hợp ở người được nhóm của Zemmar ghi lại.

Zemmar gọi sự tương đồng giữa hai nghiên cứu là "đáng kinh ngạc" và hy vọng nghiên cứu trường hợp ở người này sẽ khuyến khích nghiên cứu sâu hơn về hoạt động của não vào cuối cuộc đời.

Khám phá Bí ẩn của Khoảnh khắc Cuối cùng

"Có điều gì đó vừa huyền bí vừa tâm linh về những trải nghiệm cận tử", Zemmar nhận xét. Ông lưu ý rằng những khám phá như thế này có thể mở đường cho việc nghiên cứu khoa học sâu hơn về bản chất bí ẩn của ý thức con người và những khoảnh khắc cuối cùng của cuộc sống.