Giành được huy chương Olympic đã là một kỳ tích, mang lại cho vận động viên sự tôn trọng, tự hào và danh tiếng trên toàn thế giới.
Nhưng bạn có biết rằng nhiều quốc gia còn trao thêm những phần thưởng hấp dẫn cho nhà vô địch? Từ tiền mặt, nhà cửa đến cả gia súc, mỗi quốc gia đều có cách độc đáo để khích lệ và tôn vinh những người hùng thể thao của mình.
Ngày 26/7, nữ vận động viên cử tạ Hidilyn Diaz đã đi vào lịch sử khi giành tấm Huy Chương Vàng Olympic đầu tiên cho vận động viên người Philippines ở hạng cân 55kg nữ, trở thành anh hùng quốc gia. Chiến thắng của cô không chỉ mang lại niềm tự hào cho đất nước mà còn thay đổi cuộc sống của chính mình.
Ngoài vinh quang, Diaz đã nhận được hơn 600.000 Đô la tiền thưởng, bao gồm sự hỗ trợ từ Ủy ban Thể thao Philippines và cả Tổng thống Duterte. Cô còn được tặng hai căn nhà mới, trong đó có một căn hộ cao cấp do một doanh nhân nổi tiếng trao tặng.
Với mức lương chỉ 500 Đô la/tháng khi còn phục vụ trong Không quân Philippines, phần thưởng này thực sự đã thay đổi cuộc đời Diaz. Đáng kinh ngạc hơn, cô đã tập luyện mà không có phòng gym đạt chuẩn, nhiều lần phải chia sẻ dụng cụ với người khác và bị kẹt 18 tháng ở Malaysia do đại dịch trong khi chuẩn bị cho kỳ Olympic lịch sử này.
Khoản tiền thưởng cho huy chương Olympic có sự khác biệt rất lớn giữa các quốc gia. Những nước có truyền thống Olympic lâu đời như Mỹ hay Úc thường tập trung đầu tư vào đào tạo và cơ sở vật chất, thay vì trao thưởng trực tiếp. Trong khi đó, những quốc gia ít huy chương lại đưa ra khoản tiền thưởng khổng lồ để khuyến khích vận động viên.
Malaysia, chẳng hạn, tuyên bố thưởng 241.000 Đô la cho Huy Chương Vàng, 150.000 Đô la cho Huy Chương Bạc và 24.000 Đô la cho Huy Chương Đồng. Dù đã 13 lần tham dự Olympic, quốc gia này mới chỉ giành được 11 huy chương, khiến mỗi tấm huy chương đều trở thành một sự kiện trọng đại. Tính đến ngày 2/8, Malaysia chỉ mới có 1 Huy Chương Đồng ở nội dung cầu lông đôi nam tại Olympic Tokyo 2020.
Trong khi đó, những quốc gia có bề dày thành tích như Úc lại thưởng ít hơn rất nhiều. Với hơn 500 huy chương Olympic trong lịch sử và hơn 30 huy chương tại Tokyo chỉ tính đến ngày 29/7, phần thưởng cho các vận động viên Úc thậm chí chưa bằng 1/10 của Malaysia.
Ở một số quốc gia, vận động viên không chỉ nhận tiền mặt mà còn được tặng xe hơi hạng sang và nhà ở bên cạnh khoản tiền thưởng. Những phần thưởng giá trị này không chỉ mang ý nghĩa vật chất mà còn tôn vinh chiến thắng của họ một cách đầy ấn tượng.
Một số quốc gia thậm chí còn tặng gia súc cho những vận động viên giành huy chương. Tại Olympic London 2012, bốn tay chèo vàng của Nam Phi – Sizwe Ndlovu, Matthew Brittain, John Smith và James Thompson, mỗi người đã được tặng một con bò như một phần thưởng đặc biệt. Phần quà độc đáo này do một doanh nhân kiêm đầu bếp truyền hình tài trợ, thể hiện sự trân trọng của cộng đồng đối với thành tích lịch sử của họ.
Huy chương Olympic không chỉ mang đến vinh quang mà còn có thể giúp vận động viên tiến xa trong sự nghiệp. Ví dụ, nữ cử tạ Mirabai Chanu của Ấn Độ, người giành Huy Chương Bạc tại Tokyo, không chỉ nhận 350.000 Đô la tiền thưởng mà còn được thăng chức tại nơi làm việc – Tổng công ty Đường sắt Ấn Độ.
Tại Hàn Quốc, một số vận động viên nam có thể được miễn nghĩa vụ quân sự kéo dài 18 tháng nếu giành huy chương Olympic. Tuy nhiên, đặc quyền này không dành cho tất cả mà chỉ áp dụng cho những người có thành tích đạt chuẩn. Hai golfer Hàn Quốc – Sungjae Im và Si Woo Kim đã bước vào cuộc thi với hy vọng giành huy chương để được miễn nghĩa vụ, nhưng đáng tiếc lại không thể chạm tay vào bục vinh quang.
Việc trao thưởng cho các vận động viên giành huy chương không phải là điều mới mẻ. Từ những năm 1980, các quốc gia đã thực hiện chính sách này, và đến nay, quy mô phần thưởng ngày càng lớn.
Một ví dụ điển hình là kình ngư Singapore Joseph Schooling, người từng đánh bại huyền thoại Michael Phelps để giành HCV nội dung 100m bơi bướm tại Olympic Rio 2016. Chiến thắng này giúp anh nhận được 750.000 Đô la tiền thưởng từ chính phủ Singapore.
Đối với nhiều vận động viên, đây không chỉ là phần thưởng mà còn là nguồn thu nhập quan trọng. Nhiều vận động viênn, đặc biệt là những người thi đấu ở các môn thể thao ít phổ biến, thường gặp khó khăn tài chính, thậm chí không có hợp đồng tài trợ ổn định bên ngoài Olympic. Ví dụ, nữ vận động viên thể dục dụng cụ Rebeca Andrade của Brazil người đã giành hai huy chương tại Tokyo 2020 chủ yếu dựa vào nguồn tài trợ từ chính phủ để theo đuổi sự nghiệp.
Một cuộc khảo sát của tổ chức Global Athlete vào tháng 2/2021 cho thấy, gần 60% vận động viên Olympic chuyên nghiệp từ 48 quốc gia không cảm thấy ổn định tài chính. Một số vận động viên, kể cả những người đến từ các cường quốc thể thao như Mỹ, phải kêu gọi quyên góp cộng đồng để có đủ kinh phí tham gia Olympic. Tay đua xe đạp BMX Bethany Shriever của Anh thậm chí đã phải nhờ tới sự ủng hộ của công chúng sau khi bị cắt giảm tài trợ.
Đại dịch COVID-19 khiến tình hình tài chính của nhiều vận động viên càng thêm khó khăn khi các sự kiện thể thao bị hoãn hoặc hủy bỏ. Nhưng bất chấp những thử thách này, Hidilyn Diaz đã vượt qua tất cả để giành vàng.
Sau chiến thắng lịch sử, cô chia sẻ đầy xúc động: "Dù có đại dịch, chúng tôi vẫn ở đây và mang huy chương về nhà".
Chiến thắng của cô là minh chứng cho tinh thần bất khuất của các vận động viên trên toàn thế giới. Diaz khẳng định: "Không gì là không thể".
Với phần thưởng từ tiền mặt, nhà cửa cho đến cơ hội sự nghiệp, những nhà vô địch Olympic không chỉ giành vinh quang trên đấu trường mà còn thay đổi cuộc đời bằng chính nỗ lực và quyết tâm của mình.