Vào năm 2024, hành tinh của chúng ta đang chứng kiến mức nhiệt độ kỷ lục cùng với những kiểu thời tiết ngày càng thất thường.
Biến đổi khí hậu đang làm thay đổi các hệ sinh thái, đẩy khoảng một triệu loài vào nguy cơ tuyệt chủng, bao gồm cả cá voi—những sinh vật lớn nhất trong lòng đại dương.
Những sinh vật tuyệt vời này đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sự cân bằng của hệ sinh thái biển và thậm chí góp phần giảm nhẹ biến đổi khí hậu. Tuy nhiên, chúng đang phải đối mặt với ngày càng nhiều mối đe dọa từ nhiệt độ tăng cao, băng tan, và sự thay đổi hóa học của đại dương.
Các tác động của biến đổi khí hậu lên cá voi
1. Nguồn thức ăn thay đổi
Cá voi phụ thuộc vào những nguồn thức ăn ổn định như sinh vật phù du và cá, cả hai đều chịu ảnh hưởng từ nhiệt độ đại dương đang ấm dần lên. Sinh vật phù du, nguồn thức ăn chính của các loài như cá voi phải Bắc Đại Tây Dương, cần các loại tảo biển sống mạnh trong vùng nước mát mẻ.
2. Mắc kẹt trong băng
Việc băng ở các cực tan nhanh làm gián đoạn các tuyến di cư của các loài như cá voi Beluga. Băng nổi tạo ra những rào cản không đoán trước, có thể mắc kẹt cá voi và hạn chế khả năng tiếp cận thức ăn. Trong những trường hợp cực đoan, điều này dẫn đến tình trạng ngạt thở khi cá voi gặp khó khăn trong việc lên mặt nước để thở.
3. Tác động ô nhiễm gia tăng
Nhiệt độ đại dương tăng làm trầm trọng thêm nồng độ các chất ô nhiễm như nhựa và hóa chất. Các chất ô nhiễm này tích tụ trong cơ thể cá voi, làm suy yếu hệ miễn dịch và cản trở khả năng sinh sản.
4. Biến đổi hóa học đại dương
Băng biển tan làm ngọt hóa nước biển, phá vỡ môi trường sống của cá voi và con mồi của chúng. Ngoài ra, mức độ cacbon dioxide tăng cao khiến đại dương bị axit hóa, làm thay đổi khả năng hấp thụ âm thanh trong nước.
Vai trò của cá voi trong việc chống biến đổi khí hậu
Hỗ trợ tảo biển:
Cá voi khuấy động các chất dinh dưỡng trong các lần lặn sâu, thúc đẩy sự phát triển của tảo biển. Tảo biển hấp thụ carbon dioxide và sản xuất 50% lượng ôxy trên thế giới.
Hấp thụ cacbon:
Khi cá voi chết, cơ thể khổng lồ của chúng chìm xuống đáy đại dương, lưu trữ cacbon trong nhiều thập kỷ và giảm lượng CO₂ trong khí quyển.
Nỗ lực bảo vệ cá voi của IFAW
Giảm vướng vào lưới và va chạm với tàu:
Hợp tác với các nhà lập pháp và ngư dân để áp dụng các thiết bị câu cá an toàn cho cá voi và thay đổi tuyến đường vận chuyển nhằm giảm va chạm.
Giảm tiếng ồn đại dương:
Vận động giảm tốc độ tàu và sử dụng các công nghệ giảm tiếng ồn để tạo ra môi trường yên tĩnh và an toàn hơn.
Bảo vệ môi trường sống:
Vận động chống lại các hoạt động công nghiệp tại các môi trường sống quan trọng của cá voi, chẳng hạn như Laguna San Ignacio ở Mexico và đảo Sakhalin.
Cá voi không chỉ là nạn nhân của biến đổi khí hậu mà chúng còn đóng vai trò quan trọng trong việc giải quyết vấn đề này. Bảo vệ những sinh vật khổng lồ hiền hòa này đồng nghĩa với việc đảm bảo sức khỏe của đại dương và một khí hậu ổn định hơn.
Bằng cách ủng hộ các nỗ lực bảo tồn do IFAW dẫn đầu, chúng ta có thể đảm bảo một tương lai nơi cá voi có thể phát triển mạnh mẽ cùng với hành tinh mà chúng đang góp phần duy trì.
