Mùa xuân hoa nở và tiếng chim hót líu lo khiến đây là mùa lý tưởng để ghé thăm các công viên. Gần đây, "Hiệu ứng công viên 20 phút" đã gây sốt trên mạng xã hội.

Những người ủng hộ cho rằng chỉ cần dành 20 phút trong công viên, tận hưởng những lợi ích của thiên nhiên, có thể cải thiện đáng kể trạng thái tinh thần của một người, ngay cả khi không tập thể dục.

Phương pháp giảm căng thẳng chi phí thấp này đã được nhiều người áp dụng, khi người dùng chia sẻ kinh nghiệm của họ và mô tả nó là "hiệu quả", "có tác dụng chữa lành" và "có tác động đáng ngạc nhiên". Xu hướng nghỉ ngơi ngắn để phục hồi sức khỏe trong công viên đã trở nên phổ biến trong số những người lao động, thậm chí còn được gọi là "cách nạp năng lượng nhanh chóng cho tâm hồn hiện đại".

"Hiệu ứng công viên 20 phút" là gì?

Liệu công viên có thực sự có sức mạnh biến đổi như vậy không? "Hiệu ứng công viên 20 phút" bắt nguồn từ một nghiên cứu được công bố trên Tạp chí quốc tế về nghiên cứu sức khỏe môi trường. Nghiên cứu kết luận rằng dành một khoảng thời gian ngắn ở ngoài trời mỗi ngày có thể khiến mọi người hạnh phúc hơn. Chỉ cần ở trong công viên hoặc bối cảnh thiên nhiên trong 20 phút, ngay cả khi không tham gia hoạt động thể chất, đã được chứng minh là có thể giảm đáng kể căng thẳng.

Thuật ngữ "công viên" ở đây không chỉ giới hạn ở các công viên đô thị rộng lớn. Nó bao gồm các khu vườn nơi làm việc, không gian xanh gần các tòa nhà văn phòng và các khu vực xanh nhỏ trong cộng đồng. Không giống như các chuyến đi chơi công viên mang tính nghi lễ hơn trong các kỳ nghỉ, phương pháp "20 phút" nhấn mạnh vào các tương tác thoải mái, dễ tiếp cận với thiên nhiên.

Green therapy: The Twenty Minutes in the Park Effect on Mental Health

Video by YuEr326

Nhiều người đã tự mình kiểm chứng lý thuyết này bằng cách dành ra 20 phút trong giờ nghỉ trưa hoặc sau giờ làm việc để đến công viên. Mạng xã hội tràn ngập những câu chuyện thành công: "Thực sự hiệu quả", "Hoàn toàn xứng đáng" và "Giúp giảm tình trạng kiệt sức". Khi nhiệt độ tăng lên, ngày càng có nhiều người chia sẻ kinh nghiệm của mình, thúc đẩy xu hướng này trở nên phổ biến và đưa ra những hiểu biết cá nhân.

Một người dùng đã mô tả trải nghiệm thư thái khi ngồi giữa những hàng cây, ví von nó như một cuộc trốn thoát rộng lớn. Một người khác suy ngẫm về cách quan sát một dòng sông chảy giúp họ nhận ra rằng, giống như những thay đổi tinh tế của dòng sông, cuộc sống cũng lặng lẽ phát triển. Một người thứ ba ví chuyến thăm công viên như những chuyến đi thu nhỏ, vô định hướng khám phá niềm vui trong những điều bình thường.

Hu, một cư dân địa phương, đã chia sẻ cách anh ấy sử dụng giờ nghỉ trưa để ngồi trên băng ghế công viên gần nơi làm việc của mình. Cho dù là ngắm hoa hay chỉ đơn giản là nhắm mắt để nghỉ ngơi, anh ấy cảm thấy những khoảnh khắc này giúp anh ấy thoát khỏi căng thẳng của cuộc sống văn phòng. Trong 20 phút, Hu có thể ngắt kết nối khỏi email và tin nhắn. Giống như cuộc sống thực sự là của riêng Hu một lần nữa.

Sức mạnh chữa lành của thiên nhiên

"Hiệu ứng công viên 20 phút" đã trở nên phổ biến trên mạng, nhưng lợi ích của nó đã được khoa học chứng minh. Hu Xiaohui, một chuyên gia thần kinh học tại Bệnh viện Chữ thập đỏ Tây An, giải thích rằng việc hòa mình vào thiên nhiên sẽ làm giảm nồng độ cortisol, hormone gây căng thẳng của cơ thể. Môi trường tự nhiên cũng giúp thư giãn trung tâm điều khiển của não, vỏ não trước trán, giống như việc mát-xa các cơ bị làm việc quá sức. Sự thư giãn này làm tăng nồng độ dopamine, tăng cường cảm giác vui vẻ.

Bác sĩ tâm thần Li Dian từ cùng bệnh viện lưu ý rằng cảnh tượng và âm thanh của thiên nhiên thu hút sự chú ý nhẹ nhàng, giúp làm giảm tình trạng mệt mỏi về nhận thức do tập trung kéo dài. Bầu không khí thanh bình này có thể ngăn chặn những cảm xúc tiêu cực như sợ hãi, tức giận và buồn bã. Li khẳng định, "Bước vào thiên nhiên—dù ngồi yên lặng, chạy bộ hay đi dạo cùng gia đình—là một cách đã được chứng minh để hỗ trợ sức khỏe tinh thần và thể chất".

Các phương pháp giải tỏa căng thẳng khác, chẳng hạn như xem video thư giãn hoặc chơi đồ chơi cảm giác, cũng được các thế hệ trẻ áp dụng. Mặc dù hiệu quả trong việc thư giãn ngắn hạn, Li cảnh báo không nên quá phụ thuộc vào các công cụ bên ngoài này. Đối với tình trạng căng thẳng dai dẳng, sự hỗ trợ sức khỏe tâm thần chuyên nghiệp là điều cần thiết.

Li cũng đề xuất xem xét lại căng thẳng như một cách để nuôi dưỡng khả năng phục hồi. Các chiến lược giải tỏa như thưởng thức các món ăn yêu thích, mua sắm hoặc tận hưởng các hoạt động với bạn bè, chẳng hạn như xem phim hoặc hát karaoke, có thể mang lại sự giải tỏa tạm thời trong khi cho phép tâm trí được thiết lập lại.

Công viên đang đến gần nhà hơn

Đối với những cư dân thành thị đang phải xoay xở với cuộc sống bận rộn và căng thẳng ngày càng tăng, việc tìm được khoảnh khắc kết nối với thiên nhiên thường giống như một điều xa xỉ. Nhưng thay vì lái xe đến những vùng nông thôn xa xôi, các công viên thành phố cung cấp một giải pháp thay thế dễ tiếp cận. Chúng không tốn nhiều công sức hoặc thời gian để đến, khiến chúng trở thành lựa chọn cực kỳ tiết kiệm để thư giãn.

Khả năng tiếp cận là chìa khóa để thực hành "Hiệu ứng công viên 20 phút". Ở Tây An, ngày càng nhiều cư dân nhận thấy các công viên mới mọc lên gần nhà họ. Từ các công viên bỏ túi và cây xanh nhỏ đến các khu vườn góc phố, các không gian xanh đô thị nhỏ gọn và được thiết kế chu đáo đang trở nên phổ biến hơn, cung cấp nơi trú ẩn gần đó cho cư dân.

Ngoài ra, việc quản lý công viên được cải thiện đã khiến những không gian này trở nên hấp dẫn hơn. Các tiện nghi được cải thiện, môi trường sạch hơn và môi trường xung quanh yên tĩnh hơn khiến các công viên trở nên lý tưởng cho những chuyến đi dạo nhàn nhã hoặc những khoảnh khắc yên bình. Cư dân địa phương Xie khen ngợi những thay đổi này: “Các công viên gần nhà thật tuyệt đẹp. Vào mùa xuân, chỉ cần đi bộ năm phút là có thể ngắm hoa. Khuôn viên sạch sẽ, có nhiều thiết bị tập thể dục và có thể thư giãn trong khi vẫn năng động.”

Tầm nhìn xanh cho cuộc sống đô thị

Xiaoyong, một nhà nghiên cứu tại Học viện Khoa học Xã hội Thiểm Tây, nhấn mạnh rằng kết nối với thiên nhiên là nhu cầu nội tại của con người. Các hoạt động như dã ngoại trên bãi cỏ, cắm trại trong công viên và "Hiệu ứng công viên 20 phút" phản ánh mong muốn chung là tìm thấy sự yên tĩnh và thích nghi với áp lực của cuộc sống. Những xu hướng này cũng làm nổi bật kỳ vọng của công chúng đối với quy hoạch đô thị ưu tiên không gian xanh, đáng sống.

Việc tạo ra nhiều công viên sôi động, dễ tiếp cận hơn có thể là một chiến lược quan trọng để xây dựng các thành phố xanh hơn, đáng sống hơn. Khi các thành phố nỗ lực nâng cao chất lượng cuộc sống, việc nắm bắt mối quan hệ ngày càng tăng này với thiên nhiên có thể là một bước tiến đáng kể.